Kim ngạch thủy sản Việt Nam ghi nhận kết quả ấn tượng trong 10 tháng đầu năm 2025. Theo báo cáo từ VASEP, tổng doanh thu đạt 9,5 tỷ USD, tương ứng mức tăng 16% so với cùng kỳ năm ngoái. Tôm vẫn giữ vững vai trò động lực chính với tốc độ tăng 22%, trong khi cá tra và mực bạch tuộc cũng có sự tiến triển đáng khích lệ lần lượt ở mức 9% (tương đương 1,8 tỷ USD) và 19%. Tuy nhiên, cá ngừ lại chịu áp lực giảm 4% về kim ngạch.
Cá Tra Phục Hồi Sau Giai Đoạn Trầm Lắng
Mặt hàng cá tra bắt đầu cho thấy những tín hiệu lạc quan hơn. Chỉ riêng tháng 10/2025, doanh thu đạt 217 triệu USD, tăng 8% theo năm. Kết quả này đã đưa tổng kim ngạch 10 tháng lên mức 1,8 tỷ USD với mức tăng 9% so với năm trước. Mặc dù một số thị trường vẫn còn những biến động, nhưng xu hướng chung đang dần cải thiện.
Biến Động Khác Biệt Giữa Các Thị Trường Xuất Khẩu
Thị trường Trung Quốc và Hồng Kông đang là điểm sáng trong bức tranh xuất khẩu cá tra. Kim ngạch tháng 10/2025 đạt 73 triệu USD, tăng 19% so với cùng kỳ. Sau tình trạng đình trệ trong tháng 9, nhu cầu từ Trung Quốc đã bắt đầu hồi phục mạnh mẽ, đặc biệt khi bước vào giai đoạn cuối năm.
Tuy nhiên, bức tranh ở Mỹ lại hoàn toàn khác biệt. Tháng 10/2025, xuất khẩu cá tra sang thị trường này chỉ đạt 29 triệu USD, giảm 17% theo năm. Brazil ghi nhận sự phục hồi nhẹ với 15 triệu USD, tăng 1% sau khi giảm trong tháng 9. Trong khi đó, thị trường Anh tiếp tục đối mặt với sức ép giảm sâu ở mức 33%, chỉ đạt 4 triệu USD trong tháng 10/2025.
Khối CPTPP Trở Thành Điểm Tựa Mới
Kim ngạch xuất khẩu cá tra sang các nước CPTPP trong 10 tháng đạt 305 triệu USD, tăng vượt bậc 36% so với cùng kỳ và chiếm 17% tổng kim ngạch xuất khẩu cá tra. Mexico đóng góp 63 triệu USD với mức tăng nhẹ 1%. Nhật Bản đạt 39 triệu USD, tăng 14%. Malaysia gây bất ngờ với mức tăng mạnh 37%, phản ánh nhu cầu ngày càng cao trong khu vực.
EU: Sự Phân Hóa Rõ Rệt
Tổng kim ngạch xuất khẩu cá tra sang EU trong 10 tháng đạt 149 triệu USD, tăng 3% so với cùng kỳ. Các thị trường truyền thống như Hà Lan và Đức vẫn chưa thoát khỏi xu hướng giảm. Ngược lại, Tây Ban Nha ghi nhận sự tăng trưởng ấn tượng 22%, cho thấy sự khác biệt lớn trong hành vi tiêu dùng giữa các quốc gia thành viên.
Cơ Cấu Sản Phẩm Xuất Khẩu
Sản phẩm phile cá tra đông lạnh (mã HS0304) dẫn đầu với gần 1,5 tỷ USD, tăng 11% so với cùng kỳ năm 2024. Nhóm sản phẩm cá tra đông lạnh, khô, nguyên con (ngoại trừ mã HS0304) đạt 315 triệu USD, gần như giữ nguyên với mức tăng chỉ 0,1%. Đặc biệt, nhóm sản phẩm chế biến đạt 44 triệu USD, tăng 19% và chiếm 2,4% tổng kim ngạch, mở ra tiềm năng lớn cho các sản phẩm giá trị gia tăng.
Triển Vọng Cuối Năm Và 2026
Sau giai đoạn trầm lắng ở quý 3, xuất khẩu cá tra trong tháng 10 cho thấy những tín hiệu tích cực. Một số thị trường lớn bắt đầu có dấu hiệu khởi sắc, trong khi các thị trường khác vẫn chịu ảnh hưởng từ tồn kho và chu kỳ nhập khẩu mùa lễ hội.
Dự báo cho quý 4/2025, một số thị trường lớn có thể vẫn chưa phục hồi hoàn toàn. Động lực quan trọng nhất đến từ kết quả POR20 tại Mỹ, khi các doanh nghiệp được hưởng mức thuế chống bán phá giá 0%, giúp tăng cường niềm tin của các nhà nhập khẩu Mỹ. Tuy nhiên, thuế đối ứng 20% vẫn tác động đến biên lợi nhuận, đòi hỏi doanh nghiệp phải tìm kiếm thị trường mới.
Chiến lược chủ đạo trong quý 4/2025 và năm 2026 sẽ tập trung vào việc mở rộng sang các nước CPTPP (Canada, Mexico, Malaysia, Anh) và Trung Đông, nơi Việt Nam được hưởng ưu đãi thuế quan và điều kiện tiếp cận thuận lợi. EU cũng được kỳ vọng duy trì đà tăng nhờ quy định kỹ thuật linh hoạt hơn cho sản phẩm nuôi trồng, tạo không gian cho các sản phẩm cá tra chế biến sâu.
Nếu tận dụng tốt các ưu đãi thuế và chuyển dịch thị trường hiệu quả, ngành cá tra có cơ hội duy trì đà phục hồi và phát triển bền vững trong năm 2026.
Xuất Khẩu Tôm: Tăng Trưởng Vượt Bậc
VASEP công bố xuất khẩu tôm trong 10 tháng 2025 đạt 3,9 tỷ USD, tăng 22% so với cùng kỳ năm trước. Đây là mức tăng trưởng ấn tượng, khẳng định vị thế của tôm trong cơ cấu xuất khẩu thủy sản Việt Nam.
Trung Quốc: Động Lực Tăng Trưởng Chính
Theo số liệu Hải quan Việt Nam tính đến 15/10/2025, xuất khẩu tôm sang Trung Quốc và Hồng Kông đạt hơn 1 tỷ USD, tăng 66% so với cùng kỳ. Đây là mức tăng trưởng cao nhất trong tất cả các thị trường. Trung Quốc duy trì vị trí dẫn đầu về nhập khẩu tôm từ Việt Nam, chiếm 28,2% tổng kim ngạch xuất khẩu tôm.
Với cơ cấu sản phẩm đặc thù và tốc độ phát triển nhanh, Trung Quốc đang trở thành trụ cột tăng trưởng chủ yếu của ngành tôm Việt Nam. Thị trường này không chỉ có lượng nhập khẩu lớn mà còn mở rộng về cả quy mô và chất lượng.
Cơ Cấu Sản Phẩm Độc Đáo
Cơ cấu mặt hàng xuất khẩu tôm sang Trung Quốc có sự khác biệt đáng kể so với các thị trường khác. Tôm loại khác (ngoại trừ tôm chân trắng và tôm sú) chiếm ưu thế áp đảo với mức tăng 139% về kim ngạch và chiếm 65,6% tổng kim ngạch xuất khẩu tôm sang thị trường này. Đặc biệt, nhóm tôm sống, tươi và đông lạnh tăng 145% so với cùng kỳ, cho thấy nhu cầu mạnh mẽ của người tiêu dùng Trung Quốc đối với sản phẩm cao cấp, nhất là tôm hùm sống Việt Nam.
Xuất khẩu tôm chân trắng sang Trung Quốc chỉ tăng 3%, nhưng trong đó nhóm sản phẩm chế biến tăng vọt hơn 114% so với cùng kỳ, phản ánh xu hướng tiêu dùng đa dạng và sự chuyển dịch sang sản phẩm tiện lợi ở các thành phố lớn. Tôm sú tăng 7,7%, vẫn giữ vững thị phần ổn định tại các thành phố ven biển như Quảng Châu và Thượng Hải, nơi người tiêu dùng đánh giá cao chất lượng thịt và màu sắc.
Triển Vọng Cuối Năm
Các chuyên gia dự báo nhập khẩu tôm của Trung Quốc có thể tăng nhẹ trong quý 4/2025, nhờ nhu cầu phục vụ mùa lễ hội và Tết Nguyên đán 2026. Xu hướng tiêu thụ các sản phẩm cao cấp như tôm sống, tôm hùm và tôm sú cỡ lớn sẽ tiếp tục là động lực chính.
Tuy nhiên, rủi ro từ chính sách kiểm soát biên mậu và thay đổi quy định hải quan vẫn cần được lưu ý. Chỉ một thay đổi nhỏ về truy xuất nguồn gốc hoặc an toàn thực phẩm cũng có thể làm gián đoạn dòng hàng.
Thị trường Trung Quốc tuy rộng mở nhưng cũng đầy thách thức, đòi hỏi doanh nghiệp xuất khẩu phải chuyên nghiệp hóa quy trình và theo sát các quy định mới để tận dụng tối đa cơ hội.
Để lại một phản hồi